25 czerwca 2025 roku rakieta Falcon 9 wyniosła na orbitę kapsułę Crew Dragon z załogą Axiom Mission 4 (Ax‑4), wśród której znalazł się Sławosz Uznański‑Wiśniewski — pierwszy w historii zawodowy polski astronauta, który dotarł na Międzynarodową Stację Kosmiczną (ISS).
Opóźnienia i start misji Ax‑4
Misja Ax‑4 była kilkukrotnie przekładana. Początkowo planowano ją na 29 maja, ale start opóźniły m.in. wycieki w module Zvezda oraz problemy z układem napędowym rakiety. Ostatecznie start odbył się 25 czerwca 2025 o godzinie 8:31 czasu polskiego (2:31 EDT), a dokowanie do ISS zaplanowano na 26 czerwca około godziny 13:00 CET.
Kim jest Sławosz Uznański‑Wiśniewski?
Dr inż. Sławosz Uznański‑Wiśniewski to fizyk i inżynier związany z CERN, który do niedawna był rezerwowym astronautą Europejskiej Agencji Kosmicznej (ESA). Dziś jest pierwszym Polakiem zakontraktowanym na pełnoprawną, załogową misję orbitalną.
„Jestem dumny, że mogę reprezentować Polskę w kosmosie i przekazywać naszą wiedzę naukową na orbicie” — powiedział Uznański‑Wiśniewski tuż przed startem.
Polskie badania na ISS
Podczas dwutygodniowego pobytu na Międzynarodowej Stacji Kosmicznej, polski astronauta bierze udział w około 60 eksperymentach naukowych, z czego 13 zostało przygotowanych przez polskie instytuty i uczelnie. Badania obejmują m.in.:
- wpływ mikrograwitacji na układ nerwowy,
- testy czujników i materiałów w warunkach kosmicznych,
- rozwój mikrobiologii i algorytmów sztucznej inteligencji w przestrzeni kosmicznej.
Statystyka: wzrost polskiego udziału w badaniach
W wyniku misji Ax‑4 liczba polskich projektów badawczych na ISS wzrosła o ponad 250% w porównaniu do poprzednich lat.
Znaczenie misji
Ax‑4 to dowód na to, że Polska staje się coraz bardziej obecna w międzynarodowej eksploracji kosmosu. Współpraca POLSA, ESA i Axiom Space pokazuje, że polskie środowiska naukowe i technologiczne są gotowe do udziału w projektach o globalnym znaczeniu.
Co dalej?
Po sukcesie misji Ax‑4, Polska Agencja Kosmiczna (POLSA) zapowiedziała kontynuację programów badawczych i edukacyjnych, które mają przygotować kolejne pokolenie polskich naukowców i astronautów. Lot Uznańskiego‑Wiśniewskiego to symboliczny krok w kierunku pełnoprawnej obecności Polski w przestrzeni kosmicznej.
Podsumowanie
Misja Ax‑4 to przełomowy moment dla polskiej astronautyki. Start 25 czerwca 2025 i udział Sławosza Uznańskiego‑Wiśniewskiego to wydarzenie, które na trwałe zapisze się w historii. Wzrost liczby polskich eksperymentów naukowych i aktywny udział w międzynarodowych badaniach orbitalnych potwierdzają, że Polska ma swoje stałe miejsce w przyszłości kosmosu.
brawo Polska!!